{"id":2762,"date":"2023-07-06T14:49:22","date_gmt":"2023-07-06T12:49:22","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/?p=2762"},"modified":"2023-07-10T11:51:42","modified_gmt":"2023-07-10T09:51:42","slug":"z-czego-sklada-sie-but-najwazniejsze-elementy-budowy-buta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/z-czego-sklada-sie-but-najwazniejsze-elementy-budowy-buta\/","title":{"rendered":"Budowa buta. Poznaj buty od cholewki!"},"content":{"rendered":"\n

Z czego sk\u0142ada si\u0119 but? Niezale\u017cnie od modelu czy materia\u0142u z jakiego zosta\u0142 wyprodukowany czy sezonowo\u015bci, mo\u017cna wyr\u00f3\u017cni\u0107 w nim dwie g\u0142\u00f3wne cz\u0119\u015bci: cholewk\u0119 \u2013 kt\u00f3ra okrywa g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 stopy oraz podeszw\u0119, czyli cz\u0119\u015b\u0107 obuwia umieszczon\u0105 pod stop\u0105. Jednak w praktyce element\u00f3w sk\u0142adowych buta jest du\u017co wi\u0119cej, a o wi\u0119kszo\u015bci z nich rzadko wie ich przeci\u0119tny u\u017cytkownik. Jak wi\u0119c dok\u0142adnie wygl\u0105da budowa buta? Przeczytaj w naszym artykule!<\/b><\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Cz\u0119\u015bci buta<\/h2>\n\n\n\n

Czy wiesz z czego sk\u0142ada si\u0119 but? Opr\u00f3cz oczywistych element\u00f3w jak cholewka podeszwa i obcas, but ma du\u017co bardziej skomplikowan\u0105 budow\u0119, kt\u00f3r\u0105 warto pozna\u0107, chocia\u017cby po to, by dok\u0142adniej zrozumie\u0107 jego w\u0142a\u015bciwo\u015bci, a tak\u017ce nauczy\u0107 si\u0119 odpowiedniej piel\u0119gnacji.<\/p>\n\n\n\n

Elementy buta i to w jaki spos\u00f3b zosta\u0142y wykonane wp\u0142ywaj\u0105 nie tylko na design, ale te\u017c i codzienny komfort. W tym artykule poznasz fachowe s\u0142ownictwo, ale te\u017c w prosty spos\u00f3b dowiesz si\u0119, jak zbudowany jest Tw\u00f3j but!<\/p>\n\n\n\n

Cholewka \u2013 wierzchni element obuwia<\/h2>\n\n\n\n

Cholewka okrywaj\u0105ca g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 stopy, a w przypadku wy\u017cszych modeli but\u00f3w, r\u00f3wnie\u017c \u0142ydk\u0119 czy podudzie, sk\u0142ada si\u0119 z nast\u0119puj\u0105cych element\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Przyszwy, kt\u00f3ra jest przedni\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 cholewki, okrywaj\u0105c\u0105 palce, przedstopie i cz\u0119\u015bciowo \u015br\u00f3dstopie. Wraz z podeszw\u0105 i j\u0119zykiem buta pe\u0142ni funkcj\u0119 ochronn\u0105 stopy przy opadach atmosferycznych czy wilgoci, a wraz z ob\u0142o\u017cyn\u0105 odpowiada za kszta\u0142t buta. Warto wiedzie\u0107 tak\u017ce, \u017ce przyszwa jest istotn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 eleganckich but\u00f3w m\u0119skich. Je\u017celi jest wszyta pod sp\u00f3d, czyli zamkni\u0119ta, jak w butach typu oxford, robi bardziej eleganckie wra\u017cenie ni\u017c w przypadku przyszwy otwartej, naszytej na wierzch cholewki, jak w butach typu derby.<\/li>\n\n\n\n
  2. Ob\u0142o\u017cyny, b\u0119d\u0105c\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 cholewki okrywaj\u0105c\u0105 stop\u0119 w pi\u0119cie, \u015br\u00f3dstopiu i cz\u0119\u015bciowo przedstopiu. Wykonana zwykle z mi\u0119kkich i elastycznych materia\u0142\u00f3w ob\u0142o\u017cyna z przodu po\u0142\u0105czona jest z przyszw\u0105, a z ty\u0142u buta z tylnikiem i zapi\u0119tkiem.<\/li>\n\n\n\n
  3. Noska, czyli cz\u0119\u015bci przedniej cholewki po\u0142\u0105czonej z przyszw\u0105, okrywaj\u0105cej palce, a czasem tak\u017ce boki przedstopia. W przypadku but\u00f3w m\u0119skich za bardziej formalne uznaje si\u0119 obuwie z noskami g\u0142adkimi, w odr\u00f3\u017cnieniu od nosk\u00f3w dziurkowanych (a\u017curowych).<\/li>\n\n\n\n
  4. Tylnika, elementu wierzchniego cholewki naszytego na boki i ty\u0142 pi\u0119ty lub przed\u0142u\u017caj\u0105cego ob\u0142o\u017cyn\u0119, cz\u0119sto nie wyst\u0119puj\u0105cego jako osobny element.<\/li>\n\n\n\n
  5. J\u0119zyka przymocowanego do g\u00f3rnego brzegu przyszwy lub przednich bok\u00f3w ob\u0142o\u017cyny, kt\u00f3ry uszczelnia obuwie i chroni jednocze\u015bnie stop\u0119 przed uciskiem spowodowanym sznur\u00f3wkami czy dziurkami.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Podeszwa i spodnia cz\u0119\u015b\u0107 buta \u2013 budowa<\/h2>\n\n\n\n

    W zale\u017cno\u015bci od konstrukcji spodu obuwia, systemu monta\u017cu, a tak\u017ce typu i rodzaju but\u00f3w, w spodniej cz\u0119\u015bci buta wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 nast\u0119puj\u0105ce elementy:<\/p>\n\n\n\n

      \n
    1. No\u015bne:<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

      – podpodeszw\u0119 \u2013 znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy wy\u015bci\u00f3\u0142k\u0105 a podeszw\u0105, przez co stanowi ona swoisty \u201ekr\u0119gos\u0142up\u201d buta i decyduje o jego wygodzie oraz trwa\u0142o\u015bci, zw\u0142aszcza w przypadku but\u00f3w na wy\u017cszych obcasach. Podpodeszwa wykonywana jest najcz\u0119\u015bciej ze sk\u00f3ry, tektury lub materia\u0142\u00f3w syntetycznych. W przypadku but\u00f3w na obcasach, podpodeszwa w cz\u0119\u015bci od \u015br\u00f3dstopia do pi\u0119ty powinna by\u0107 wzmocniona stalowym elementem profilowanym, tzw. stalk\u0105 oraz dodatkowymi warstwami twardej, sprasowanej sk\u00f3ry albo tektury, zapewniaj\u0105c stabilno\u015b\u0107 w czasie chodzenia;<\/p>\n\n\n\n

      – wy\u015bci\u00f3\u0142k\u0119 \u2013 czyli element znajduj\u0105cy si\u0119 bezpo\u015brednio pod stop\u0105 i przylegaj\u0105cy do niej. Wykonana z podobnych materia\u0142\u00f3w jak podszewka, typu g\u0105bka lub z nowoczesnymi technologiami aerogel czy air system, wy\u015bci\u00f3\u0142ka ma dodatkow\u0105 warstw\u0119, dzi\u0119ki czemu zapewnia komfort stopom w trakcie chodzenia. W przypadku obuwia zimowego do najcz\u0119\u015bciej stosowanych materia\u0142\u00f3w na wy\u015bci\u00f3\u0142k\u0119 nale\u017c\u0105 we\u0142na lub futro, kt\u00f3re jednocze\u015bnie zapewniaj\u0105 stopom odpowiedni\u0105 temperatur\u0119 i absorbuj\u0105 wilgo\u0107;<\/p>\n\n\n\n

      – wk\u0142adk\u0119 do buta.<\/p>\n\n\n\n

      2. Wewn\u0119trzne<\/strong> \u2013 niewidoczne dla przeci\u0119tnego u\u017cytkownika, jak wype\u0142nienie, wy\u0142o\u017cenie czy usztywniacz.<\/p>\n\n\n\n

      3. Zewn\u0119trzne<\/strong>, w tym:<\/p>\n\n\n\n

      – podeszwa izoluj\u0105ca stop\u0119 od pod\u0142o\u017ca, z kt\u00f3rym bezpo\u015brednio si\u0119 styka, poza obcasem. Najcz\u0119\u015bciej podeszwa wykonana jest ze sk\u00f3ry lub nowoczesnych materia\u0142\u00f3w w przypadku but\u00f3w sportowych, zapewniaj\u0105c wi\u0119kszy komfort osobom u\u017cywaj\u0105cym ich do intensywnego treningu;<\/p>\n\n\n\n

      – zel\u00f3wka wykonana jest ze sk\u00f3ry lub gumy i pokrywa ca\u0142\u0105 podeszw\u0119 buta lub tylko jego przedni\u0105 cz\u0119\u015b\u0107. Zel\u00f3wka mo\u017ce by\u0107 wymieniana, co pozwala na d\u0142u\u017csze u\u017cytkowanie obuwia;<\/p>\n\n\n\n

      – obcas znajduj\u0105cy si\u0119 w tylnej cz\u0119\u015bci buta, pod pi\u0119t\u0105. Obcas mo\u017ce by\u0107 integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 podeszwy (stanowi\u0105c tzw. monoblok) lub by\u0107 osobnym elementem, przykr\u0119canym do podeszwy \u015brub\u0105 centraln\u0105, przybijanym lub rzadziej \u2013 klejonym;<\/p>\n\n\n\n

      – wierzchnik, nazywany tak\u017ce flekiem, czyli niewielki element obcasa stykaj\u0105cy si\u0119 bezpo\u015brednio z pod\u0142o\u017cem i maj\u0105cy za zadanie chroni\u0107 obcas przed zniszczeniem, a tak\u017ce zapobiega\u0107 po\u015blizgni\u0119ciu si\u0119 na nim. Wierzchnik wykonany jest z tworzywa o wy\u017cszej odporno\u015bci na \u015bcieranie ni\u017c obcasy, ale trzeba regularnie kontrolowa\u0107 jego stan zu\u017cycia, bowiem w wypadku jego zniszczenia, starciu ulegaj\u0105 obcasy, kt\u00f3re najcz\u0119\u015bciej nie nadaj\u0105 si\u0119 ju\u017c potem do wymiany.<\/p>\n\n\n\n

      \n
      \"\"<\/figure>\n\n\n\n
      \"\"<\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

      Obcasy \u2013 wa\u017cne elementy budowy buta<\/h2>\n\n\n\n

      To w\u0142a\u015bnie one s\u0105 wyznacznikiem danego modelu but\u00f3w. Obcasy znajduj\u0105 si\u0119 tu\u017c pod pi\u0119t\u0105, ale te\u017c mog\u0105 znajdowa\u0107 si\u0119 pod ca\u0142\u0105 powierzchni\u0105 podeszwy. Mog\u0105 tworzy\u0107 z ni\u0105 integraln\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107 lub te\u017c \u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 na r\u00f3\u017cne sposoby. Do najpopularniejszych obcas\u00f3w nale\u017c\u0105: obcas francuski, obcas typu kaczuszka, obcas typu klocek, p\u0142aski obcas, koturn, s\u0142upek, szpilka, kieliszek, tr\u00f3jk\u0105t, platforma, obcas kuba\u0144ski czy hiszpa\u0144ski. Te obcasy mo\u017cesz pozna\u0107 bli\u017cej w naszym artykule o rodzajach obcas\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

      Elementy podszewkowe w butach<\/h2>\n\n\n\n

      Kolejne ma\u0142o znane cz\u0119\u015bci obuwia to jego elementy podszewkowe, kt\u00f3re pozostaj\u0105 w bezpo\u015brednim kontakcie ze stop\u0105. Okre\u015blane s\u0105 one nazwami element\u00f3w wierzchnich cholewki, pod kt\u00f3rymi si\u0119 znajduj\u0105. Jedyny wyj\u0105tek stanowi w\u015br\u00f3d element\u00f3w podszewkowych zapi\u0119tek, kt\u00f3ry zgodnie z nazw\u0105, znajduje si\u0119 za piet\u0105, z ty\u0142u stopy, od strony podszewki buta.<\/p>\n\n\n\n

      Musi on by\u0107 wykonany z materia\u0142\u00f3w mi\u0119kkich, a jednocze\u015bnie antypo\u015blizgowych, dzi\u0119ki czemu stopa naturalnie pracuje i nie wy\u015blizguje si\u0119 z buta, co mo\u017ce prowadzi\u0107 do powstawania nieprzyjemnych odcisk\u00f3w. Funkcj\u0105 zapi\u0119tka jest tak\u017ce zabezpieczenie podszewki przed przetarciem.<\/p>\n\n\n\n

      Elementy wzmacniaj\u0105ce obuwie<\/h2>\n\n\n\n

      Elementy wzmacniaj\u0105ce cholewk\u0119 znajduj\u0105 si\u0119 pomi\u0119dzy elementami wierzchnimi i podszewkowymi obuwia. S\u0105 one r\u00f3wnie\u017c niewidoczne w gotowym ju\u017c obuwiu kupowanym przez u\u017cytkownik\u00f3w, a ich nazwy s\u0105 dok\u0142adnie takie same, jak nazwy element\u00f3w wierzchnich znajduj\u0105cych si\u0119 nad nimi.<\/p>\n\n\n\n

      Elementy usztywniaj\u0105ce buty<\/h3>\n\n\n\n

      Dzi\u0119ki usztywnieniu cholewki w jej czubku i pi\u0119cie, obuwie na d\u0142ugo zachowuje kszta\u0142t nadawany mu podczas produkcji. Do element\u00f3w usztywniaj\u0105cych obuwie nale\u017c\u0105 podnosek i zak\u0142adka, niewidoczne w gotowym obuwiu.<\/p>\n\n\n\n

      Miejsce podnoska to przednia cz\u0119\u015b\u0107 buta, mi\u0119dzy noskiem a podszewk\u0105. Zak\u0142adka z kolei umieszczana jest z ty\u0142u, mi\u0119dzy tylnikiem a zapi\u0119tkiem. Do produkcji obu tych element\u00f3w wykorzystuje si\u0119 materia\u0142y tekstylne, a tak\u017ce termo- lub chemoutwardzalne.<\/p>\n\n\n\n

      Budowa buta sportowego<\/h2>\n\n\n\n

      Buty sportowe maj\u0105 zupe\u0142nie inn\u0105 specyfik\u0119 ni\u017c nasze codzienne obuwie. Wszystko za spraw\u0105 u\u017cytych technologii, kt\u00f3re maj\u0105 za zadanie wspiera\u0107 cz\u0142owieka podczas aktywno\u015bci fizycznej. Przedstawimy Ci najwa\u017cniejsze podstawowe elementy but\u00f3w sportowych, na kt\u00f3re sk\u0142adaj\u0105 si\u0119:<\/p>\n\n\n\n

        \n
      1. Cholewka<\/strong> \u2013 w zale\u017cno\u015bci od typu buta mo\u017ce by\u0107 sk\u00f3rzana, wykonana z imitacji sk\u00f3r, materia\u0142\u00f3w tekstylnych, ale te\u017c i siateczki, kt\u00f3ra \u015bwietnie sprawdza si\u0119 podczas uprawiania sport\u00f3w, zapewniaj\u0105c odpowiedni\u0105 cyrkulacj\u0119 powietrza w bucie.<\/li>\n\n\n\n
      2. J\u0119zyk i sznur\u00f3wki<\/strong> \u2013 to nie s\u0105 obowi\u0105zkowe elementy sportowego obuwia. W modelu slip on, czyli we wsuwanych butach j\u0119zyk zosta\u0142 ca\u0142kowicie zminimalizowany i wbudowany w cholewk\u0119. Tradycyjne buty do biegania czy innych sport\u00f3w maj\u0105 obowi\u0105zkowe sznurowanie, kt\u00f3re zapewnia stabilizacj\u0119 stopie.<\/li>\n\n\n\n
      3. Podeszwa<\/strong> \u2013 to ona jest jednym z najwa\u017cniejszych element\u00f3w. Odpowiednio wyprofilowana decyduje o tym, jak komfortowo b\u0119dziesz porusza\u0107 si\u0119 w butach. To w niej znajduj\u0105 si\u0119 nowoczesne technologie jakie stosuj\u0105 sportowe marki. Amortyzuj\u0105ce autorskie pianki blokuj\u0105 wstrz\u0105sy, zapewniaj\u0105c maksymaln\u0105 wygod\u0119. Podeszw\u0119 mo\u017cemy podzieli\u0107 na zewn\u0119trzn\u0105, wewn\u0119trzn\u0105 i \u015brodkow\u0105.<\/li>\n\n\n\n
      4. Bie\u017cnik<\/strong> \u2013 czyli to, co znajduje si\u0119 pod podeszw\u0105. Antypo\u015blizgowy \u201epas\u201d wykonany z materia\u0142\u00f3w doskonale wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cych z trudnym pod\u0142o\u017cem.<\/li>\n\n\n\n
      5. Czubek buta<\/strong> \u2013 \u201ewyd\u0142u\u017cony\u201d bie\u017cnik, kt\u00f3ry zachodzi na nosek, dzi\u0119ki czemu wzmacnia go i stanowi dodatkow\u0105 ochron\u0119 dla palc\u00f3w. Jest to niezwykle wa\u017cne, szczeg\u00f3lnie podczas aktywno\u015bci.<\/li>\n\n\n\n
      6. Zapi\u0119tek <\/strong>\u2013 wa\u017cna cz\u0119\u015b\u0107 sportowego obuwia. W niekt\u00f3rych modelach jest do\u015b\u0107 solidnie wyposa\u017cony w g\u0105bk\u0119, dzi\u0119ki kt\u00f3rej tworzy si\u0119 ko\u0142nierz ochronny. Zapi\u0119tek mo\u017ce te\u017c by\u0107 ca\u0142kowicie pozbawiony wype\u0142nienia, bardziej sztywny i dobrze przylegaj\u0105cy do nogi.<\/li>\n\n\n\n
      7. Wk\u0142adka zewn\u0119trzna<\/strong> \u2013 mo\u017ce by\u0107 ruchoma lub przymocowana \u201ena sta\u0142e\u201d. Bardzo cz\u0119sto w obuwiu sportowym spotyka si\u0119 wk\u0142adki z r\u00f3\u017cnymi w\u0142a\u015bciwo\u015bciami. Przepuszczaj\u0105ce powietrze, oddychaj\u0105ce czy antybakteryjne.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

        Buty sportowe opr\u00f3cz wymienionych element\u00f3w mog\u0105 zawiera\u0107 jeszcze inne, w zale\u017cno\u015bci od tego, jak bardzo jest to specjalistyczne obuwie. Inaczej b\u0119d\u0105 zbudowane buty biegowe a inaczej klasyczne sportowe sneakersy.<\/p>\n\n\n\n

        Nie musimy dok\u0142adnie zna\u0107 nazewnictwa wszystkich cz\u0119\u015bci obuwia. Warto jednak wiedzie\u0107, co oznaczaj\u0105 poszczeg\u00f3lne terminy zwi\u0105zane z ich budow\u0105, aby wybra\u0107 buty z materia\u0142\u00f3w o wysokiej jako\u015bci, zapewniaj\u0105cych nam komfort chodzenia i zdrowie naszych st\u00f3p.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

        Z czego sk\u0142ada si\u0119 but? Niezale\u017cnie od modelu czy materia\u0142u z jakiego zosta\u0142 wyprodukowany czy sezonowo\u015bci, mo\u017cna wyr\u00f3\u017cni\u0107 w nim dwie g\u0142\u00f3wne cz\u0119\u015bci: cholewk\u0119 \u2013 kt\u00f3ra okrywa g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 stopy oraz podeszw\u0119, czyli cz\u0119\u015b\u0107 obuwia umieszczon\u0105 pod stop\u0105. Jednak w praktyce element\u00f3w sk\u0142adowych buta jest du\u017co wi\u0119cej, a o wi\u0119kszo\u015bci z nich rzadko wie ich […]<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":17813,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[497,96],"class_list":["post-2762","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-porady","tag-elementy-budowy-buta","tag-porady"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2762","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2762"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2762\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17855,"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2762\/revisions\/17855"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17813"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2762"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2762"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.ccc.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2762"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}